ಇಡೀ ಭಾರತೊಡು ಬೊಲ್ಪುದ ಪರ್ಬ ಪಂಡ್ದ್ ಮಸ್ತ್ ಗೌಜಿಡ್ ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುನ ದೀಪಾವಳಿ, ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ತುಳುನಾಡ್ಡ್ ಒಂತೆ ವಿಶೇಷವಾಯಿನ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲು ಬೊಕ್ಕ ಆಚರಣೆಲೆಡ್ದ್ ಬೇರೂರೊಂದಿತ್ತಿಂಡ್. ಮುಲ್ಪ ದೀಪಾವಳಿಗ್ ‘ದೀಪೊಳಿ’ ಅತ್ತಂಡ ‘ತುಡರ ಪರ್ಬ’ (ತುಡರ್ಲೆನ ಪರ್ಬ) ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಈ ಪರ್ಬ ಬೊಲ್ಪುದ ಪರ್ಬ ಅತ್ತಂದೆ, ಬೆನ್ನಿದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಬೂಮಿಗ್ ಪೂಜೆ, ಸೈತಿನ ಹಿರಿಯೆರೆ ಆರಾಧನೆ ಬೊಕ್ಕ ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿನ್ ಎದ್ಕೊಳ್ಳುನ ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ಪೊರ್ತು.
ಪರ್ಬದ ಮುಖ್ಯ ದಿನೊಕುಲು ಬೊಕ್ಕ ಆಚರಣೆಲು:
ತುಳುನಾಡ್ದ ತುಡರ ಪರ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೂಜಿ ದಿನೊಕುಲೆನ ಮುಖ್ಯ ಆಚರಣೆನ್ ಸೇರೊಂದಿಪ್ಪುಂಡು:
೧. ನರಕ ಚತುರ್ದಶಿ (‘ಮೀಪುನ ಪರ್ಬ’ / ‘ಸೈತಿನಕುಲೆನ ಪರ್ಬೊ’):
- ಮೀಪುನ ಪರ್ಬ (ಮೀಯುನ ಪರ್ಬ): ಈ ಸುರುತ್ತ ದಿನೊಟು ಕಾಂಡೆ ಲಕ್ದ್ ಎಣ್ಣೆ ಮೀಯುನಗ್ (ಅಭ್ಯಂಜನ) ಮಲ್ಲ ಮಹತ್ವ ಕೊರ್ಪೆರ್. ಬಿಸಿನೀರ್ದ ಹಂಡೆನ್ ಸುದ್ಧ ಮಲ್ತ್ದ್, ಜೇಡಿದ ರಂಗೋಲಿ, ಪೂಕುಲೆಡ್ದ್ ಸಿಂಗಾರ ಮಲ್ತ್ದ್, ನೀರ್ ದಿಂಜಾದ್ ಕಾಯಾದ್ ಮೀಯುನ ಮುಲ್ಪದ ಕ್ರಮೊ.
- ಸೈತಿನಕುಲೆನ ಪರ್ಬ (ಸೈತಿನಕ್ಲೆನ ಪರ್ಬೊ): ಈ ದಿನ ತುಳುನಾಡ್ಡ್ ಮಸ್ತ್ ಮಲ್ಲ ದಿನ. ಇಲ್ಲಡ್ ತೀರ್ದ್ ಪೋಯಿನ ಹಿರಿಯೆರೆನ್ ಎನ್ನಿದ್ ಅಕುಲೆಗ್ ಮಾನಾದಿಗೆ ಕೊರ್ಪೆರ್.
- ಬಜಿಲ್ ಪಾಡುನಿ (ಎಡೆ ಪಾಡುನಿ): ಇಲ್ಲದ ಉಲಾಯಿ ಮರತ್ತ ಮಣೆ ದೀದ್, ಬಾಳೆ ಇರೆಟ್ ಅರಿತ್ತ ಊಣ, ಅವ್ಲು/ಬಜಿಲ್, ಅರಳು, ಕಾಯಿದ ಗಸಿ, ಮೀನ್ದ ಕಜಿಪು ಬೊಕ್ಕ ಒಂತೆ ಸೀಪೆ-ಸಪ್ಪೆ ಕಡುಬುಲೆನ್ ಬಳಸ್ದ್, ತುಡರ್ ಪೊತ್ತಾದ್ ಹಿರಿಯೆರೆಗ್ ಅರ್ಪಣೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಇಂದೆನ್ ‘ಮಿಸೆಲ್ ದೀಪುನಿ’ ಪಂಡ್ದ್ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.
- ಪರ್ಬೊಗು ಕನತಿನ ಪೊಸ ಸೀರೆ, ಕುಂಟು, ಬಂಗಾರೊಲೆನ್ಲಾ ಈ ಮಿಸೆಲ್ದ ಕೈತಲ್ ದೀದ್ ಸಮರ್ಪಣೆ ಮಲ್ತ್ದ್, ಬೊಕ್ಕ ಇಲ್ಲದಕುಲು ಪಾಡೊನುವೆರ್.
೨. ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಬೊಕ್ಕ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಪೂಜೆ:
- ಈ ದಿನ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಪೂಜೆಗ್ ಮಲ್ಲ ಮಹತ್ವ ಉಂಡು. ವ್ಯಾಪಾರ ಮಲ್ಪುನ ಜಾಗೆಲೆಡ್, ಅಂಗಡಿಲೆಡ್ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಪೂಜೆ ಭಕ್ತಿಡ್ ನಡಪುಂಡು.
- ಇಲ್ಲದ ಸುತ್ತುಲಾ, ತುಳಸಿ ಕಟ್ಟೆದಲ್ಪಲಾ ತುಡರ್ಲೆನ್ ಪೊತ್ತಾವೆರ್.
- ಗೂಡು ದೀಪೊ: ಕರಾವಳಿದ ವಿಶೇಷವಾಯಿನ ಆಕರ್ಷಣೆಲೆಡ್ ಒಂಜಾಯಿನ ‘ಗೂಡು ದೀಪೊ’ಲೆನ್ (ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಕಾಗಜಿ ಲಾಂಟೆಂಕುಲು) ಈ ಪೊರ್ತುಡು ತಯಾರ್ ಮಲ್ತ್ದ್ ಇಲ್ಲದ ಎದುರು ನೇಲಾಪೆರ್.
೩. ಬಲಿ ಪಾಡ್ಯಮಿ (‘ಬಲಿಯೇಂದ್ರನ ಪರ್ಬ’):
- ತುಡರ ಪರ್ಬದ ಮೂಜಿನೆ ದಿನ ತುಳುನಾಡ್ದ ಮಸ್ತ್ ವಿಶಿಷ್ಟ ಆಚರಣೆಯಾಯಿನ ಬಲಿಯೇಂದ್ರ ಪೂಜೆಗ್ ಮೀಸಲಾತ್ಂಡ್.
- ಬಲಿಯೇಂದ್ರನ್ ಎದ್ಕೊಳ್ಳುನಿ: ಪುರಾಣದ ಪ್ರಕಾರ, ವಾಮನ ಅವತಾರೊಡ್ದು ಪಾತಾಳೊಗು ಕಡಪುಡಾಯಿನಲ, ಧರ್ಮ ಬೊಕ್ಕ ದಯೆ ಇತ್ತಿನ ಅರಸು ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗ್ ವರ್ಷೊಗೊರ ಭೂಮಿಗ್ ಬತ್ತ್ದ್ ತನ್ನ ಪ್ರಜೆಕುಲೆನ್ ತೂಯೆರೆ ವರ ತಿಕ್ಕುಂಡು. ತುಳುವೆರ್ ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿನ್ ತಮ್ಮ ರಾಜ್ಯೊನು ಆಳಿದಿನ ಅರಸು ಪಂಡ್ದ್ ನಂಬೊಂದು, ಈ ದಿನ ಆರೆನ್ ಭಕ್ತಿ, ಕುಸಿಟ್ಟ್ ಎದ್ಕೊಂಡು ಮಾನಾದಿಗೆ ಕೊರ್ಪೆರ್.
- ಬಲಿಯೇಂದ್ರನ್ ಲೆಪ್ಪುನ ಕ್ರಮೊ (‘ಕೂ.. ಕೂ.. ಕೂ..’): ಬಯ್ಯೊಗು ಬೆನ್ನಿ ಬೆಂದಿನಕುಲು ಕಂಡೊಲೆಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಲ್ಲದ ಸುತ್ತ ವಿಶೇಷ ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
- ತುಡರ ಕಂಬ/ಕೋಲುನಿನೆ: ಪಾಲೆದ ಮರತ್ತ ತುಂಡು ಅತ್ತಂಡ ಕೋಲುಗು ಪಂಜಿ/ಪಿಜಿನ್ ಕುಂಟು ಸುತ್ತಿದ್ ಎಣ್ಣೆಡ್ ಮುರ್ಕಾದ್ ‘ಕೋಲುನಿನೆ’ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಇಂದೆನ್ ಕಂಡೊಲೆಡ್ ಊರ್ದ್, ಅಯಿತ ಸುತ್ತ ಬಾಳೆ ಇರೆಟ್ ಅವ್ಲು/ಬಜಿಲ್, ಅರಳು, ಕಡುಬು, ತಾರಾಯಿದ ತುಂಡು, ಬಜ್ಜೆಯಿ, ವೀಳ್ಯೆದೆ ಇರೆ, ಕೇಪುಳ ಪೂ ಇಂಚಿತ್ತಿ ವಸ್ತುಲೆನ್ ದೀದ್, ತುಡರ್ ಪೊತ್ತಾದ್ ಪೂಜೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
- ಇಲ್ಲದ ಹಿರಿಯೆರ್ ಕಂಡೊಗು ಪೋದು, ಬೆನ್ನಿದ ಸಾದನೊಲೆಗ್ ಪೂಜೆ ಮಲ್ತ್ದ್, ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿನ್ ಬೂಮಿಗ್ ಬರಿಯೆರೆ “ಕೂ.. ಕೂ.. ಕೂ..” ಪಂಡ್ದ್ ಮೂಜಿ ಸರ್ತಿ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ಬೆನ್ನಿಗ್ ಎಡ್ಡೆ ಆವಡ್ ಪಂಡ್ದ್ ಪ್ರಕೃತಿನ್ ಆರಾಧನೆ ಮಲ್ಪುನ ಕ್ರಮೊಲಾ ಆದುಂಡು.
ನನಲಾತ್ ವಿಶೇಷ ಆಚರಣೆಲು:
- ಮುಳ್ಳಮುಟ್ಟೆ: ತುಡರ ಪರ್ಬೊಗು ದುಂಬು ತುಳುವೆರ್ ಕಾರ್ಗ್ ತಿಗಲೆರೆ ಆಪಿನ ಮುಳ್ಳುಲೆನ್ ಆಯ್ದು, ರಾಶಿ ಪಾಡ್ದ್ ಪೊತ್ತಾವುನ ಒಂಜಿ ವಿಶೇಷವಾಯಿನ ಶುದ್ಧ ಮಲ್ಪುನ ಕ್ರಮೊ.
ಒಟ್ಟಾರೆ ಪನ್ಪುನಾಂಡ, ತುಳುನಾಡ್ದ ತುಡರ ಪರ್ಬ ಬೊಲ್ಪು ಪೊತ್ತಾವುನ ಒಂಜಿ ಪರ್ಬ ಅತ್ತಂದೆ, ಉಂದು ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿನ ಪಿರ ಬರ್ಪಿನ ಸಂಭ್ರಮ, ತೀರ್ದ್ ಪೋಯಿನ ಹಿರಿಯೆರೆಗ್ ಮಾನಾದಿಗೆ, ಬೆನ್ನಿದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗ್ ಕೃತಜ್ಞತೆ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಕೃತಿ ಆರಾಧನೆದ ಒಂಜಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಮ್ಮಿಲನ ಆದಿತ್ತ್ದ್ಂಡ್. ಅಂಚಾದ್, ತುಳುನಾಡ್ದ ತುಡರ ಪರ್ಬ ತನ್ನವೇ ಆದಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಿಶೇಷತೆನ್ ಒರಿತೊಂದು ಬತ್ತ್ದ್ಂಡ್.
