28 C
Mumbai
September 1, 2026
Mumbai News Kannada
ಸುದ್ದಿ

ಡೊಂಬಿವಲಿಡ್ ತುಲುವೆರೆ ಕಲತೋಚ್ಚಯ: ತುಲು ಭಾಷೆದ ದಾಖಲೀಕರಣ, ೮ನೇ ಪರಿಚ್ಛೇದದ ಮಾನ್ಯತೆಗ್ ಒಗ್ಗಟ್ಟ್‌ದ ಸಂಕಲ್ಪ – ಗುರ್ಕಾರ್ದಿ ಗೀತಾ ಲಕ್ಷ್ಮೀಶ್ ಕರೆ





ಚಿತ್ರ: ಧನಂಜಯ್ ಪೂಜಾರಿ, ವರದಿ: ಇನ್ನಂಜೆ ಜಯರಾಮ್

ವಿಶೇಷ ವರದಿ: ಡೊಂಬಿವಲಿ (ಮುಂಬೈ) ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಮಾಯಾನಗರಿ ಮುಂಬೈಡ್ ತುಲು ಭಾಷೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿನ್ ಒರಿಪಾವುನ ಕಜ್ಜೊಡು ತುಲುವೆರೆ ಕಲ ಟ್ರಸ್ಟ್ (ರಿ.) ಬೊಂಬೈ ಎಗ್ಗೆದ ಮುತಾಲಿಕೆಡ್ ‘ತುಲುವೆರೆ ಕಲತೋಚ್ಚಯ – ಬೊಂಬೈ ತುಲು ಐಸಿರ’ ಸಾಹಿತ್ಯ ಜಾತ್ರೆ ಡೊಂಬಿವಲಿಡ್ ಬಾರಿ ಗೌಜಿ ಗಮ್ಮತ್ತ್‌ಡ್ ನಡತ್ಂಡ್. ಕುಮಾರಿ ನಿಶಿಕಾ ಪದ್ಮನಾಭ ಶೆಟ್ಟಿ ಮೆರೆನ ಸ್ವಾಗತ ನೃತ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಪದ್ಮನಾಭ ಪೂಜಾರಿ ನೇರಂಬೋಳು ಮೆರೆನ ಗಣಪತಿ ಸುಗಿಪುದೊಟ್ಟುಗು ಲೇಸ್ ಚಾಲನೆ ಪಡೆಂಡ್.

ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆರೆ ಭಾಷಣ (ಶ್ರೀಮತಿ ಗೀತಾ ಲಕ್ಷ್ಮೀಶ್, ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ, ತುಲುವೆರೆಕಲ ಟ್ರಸ್ಟ್): ಸಭಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸಾದ್ ಪಾತೆರಿನ ತುಲುವೆರೆ ಕಲ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಗುರ್ಕಾರ್ತಿ ಶ್ರೀಮತಿ ಗೀತಾ ಲಕ್ಷ್ಮೀಶ್, “ಪಂಚ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಲೆಡ್ ಒಂಜಾಯಿನ ತುಲು ಭಾಷೆಗ್ ರಾಜ್ಯದ ರಡ್ಡನೇ ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆದ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಬೊಕ್ಕ ಸಂವಿಧಾನದ ೮ನೇ ಪರಿಚ್ಛೇದದ ಮಾನ್ಯತೆ ತಿಕ್ಕೊಡು ಪನ್ಪಿನವು ನಮ್ಮ ಮೂಲ ಹಕ್ಕಾದ್ ಉಂಡು. ನಮ್ಮ ಮೌಖಿಕ ಜನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಶ್ವಮಟ್ಟೊಡು ಬಾರಿ ಶ್ರೀಮಂತ ಆದುಂಡು, ಆಂಡ ಲಿಖಿತ ದಾಖಲೀಕರಣದ ಕೊರತೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಕೊರತೆನ್ ನೀಗಿಸಾವರೆ ತುಲುವೆರೆ ಕಲ ಟ್ರಸ್ಟ್ ನಿರಂತರವಾದ್ ಕೃತಿಕ್ಲೆನ್ ಲೋಕಾರ್ಪಣೆ ಮಲ್ಪುನ, ತುಲು ಲಿಪಿನ್ ಅವ್ವೆತೋ ಜನಕ್ಲೆಗ್ ಕಲ್ಪಾವುನ ಬಾರಿ ಮಲ್ಲ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೊಂದುಂಡು. ದೂರದ ಬೊಂಬೈದ ಮಣ್ಣ್‌ಡ್ ತುಲು ಭಾಷೆ, ಕಲೆಕ್ ಜನಕುಲು ಕೊರ್ಪುನ ಈ ಪ್ರೀತಿ, ಒತ್ತಟ್ಟ್ ತೂನಗ ತುಲು ಅಳಿದ್‌ ಪೋಪುಂಡು ಪನ್ಪಿನ ಆತಂಕ ಮಾಜಿದ್, ಭಾಷೆ ನನಲಾ ಗಟ್ಟಿಯಾದ್ ಬುಳೆಯುಂಡು ಪನ್ಪಿನ ದೃಢ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೂಡುಂಡು. ಶಾಲೆಲೆಡ್ ವಾ ಭಾಷೆ ಕಲ್ತ್ಂಡಲಾ, ಇಲ್ಲದ ಉಲಾಯಿ ಅಪ್ಪೆ ಭಾಷೆ ತುಲುನು ಪ್ರತಿಯೊರಿ ಜೋಕ್ಲೆಗ್ ಕಲ್ಪಾವೊಡು” ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪು ಕೊರಿಯೆರ್.

ಉದ್ಘಾಟಕಿ ಶ್ರೀಮತಿ ಕೃಷ್ಣಿ ಎಂ. ಶೆಟ್ಟಿ ಮೆರೆನ ಉದ್ಘಾಟನಾ ನುಡಿ: ತುಡರ್ ಅರ್ಲಾದ್ ಲೇಸ್‌ನ್ ಉದಿಪನ ಮಲ್ತಿನ ಬಂಟರ ಸಂಘ ಡೊಂಬಿವಲಿ ಸಮಿತಿದ ಮಹಿಳಾ ವಿಭಾಗದ ಮಾಜಿ ಕಾರ್ಯಾಧ್ಯಕ್ಷೆ ಶ್ರೀಮತಿ ಕೃಷ್ಣಿ ಎಂ. ಶೆಟ್ಟಿ, “ತುಳುನಾಡ್ ಪಂಡ ಕರ್ಮಭೂಮಿಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಮಾತೆರೆಗ್ಲಾ ಕಾರ್ಣಿಕದ ಬೂಡು. ಕಾವ್ಯ ಪಂಡ ಕೇವಲ ಶಬ್ದಲೆನ ಜೋಡಣೆ ಅತ್ತ್, ಅವು ಮನಸ್ಸ್‌ದ ಸಂಸ್ಕಾರ, ಪ್ರೀತಿ ಬೊಕ್ಕ ವಿಶ್ವಾಸದ ಜೀವಂತ ರೂಪ. ಮುಂಬೈದಂಚಿತ್ತಿನ ಮಹಾನಗರೊಡು ಕರಾವಳಿದ ತುಳು ಕಂಪುನು ಪಸರಿಸಾವರೆ, ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬೊಕ್ಕ ಸನಾತನ ಮೌಲ್ಯಲೆನ್ ನನದ ಪೀಳಿಗೆಗ್ ದಾಟಿಸಾವರೆ ತುಲುವೆರೆ ಕಲ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಮಲ್ತೊಂದುಪ್ಪುನ ಬೆನ್ನಿ ಮೆಚ್ಚುನಂಚಿತ್ತ್‌ನ. ಪ್ರತಿಯೊರಿ ಸಾಹಿತಿ, ಕವಿಕ್ಲೆನ ಬರವಣಿಗೆ ಸಮಾಜಮುಖಿಯಾದ್, ಪೊಸ ಪೀಳಿಗೆಗ್ ಪ್ರೇರಣೆಯಾವೊಡು” ಪಂಡ್ದ್ ಎಡ್ಡೆಪ್ಪುದ ಸೇಸೆ ಬಿರ್ಕಿಯೆರ್

ಮುಂಬೈ ಕಾರ್ಯಾಧ್ಯಕ್ಷೆ ಶ್ರೀಮತಿ ಪ್ರಫುಲ್ಲ ದಿನೇಶ್ ಶೆಟ್ಟಿ ಪಡುಕುಡೂರು ಮೆರೆನ ಪ್ರಾಸ್ತಾವಿಕ ಪಾತೆರ :ಬೊಂಬೈ ಎಗ್ಗೆದ ಕಾರ್ಯಾಧ್ಯಕ್ಷೆ ಶ್ರೀಮತಿ ಪ್ರಫುಲ್ಲ ದಿನೇಶ್ ಶೆಟ್ಟಿ ಪಡುಕುಡೂರ್ ಪ್ರಾಸ್ತಾವಿಕವಾದ್ ಪಾತೆರ್ದ್ ತುಲುವೆರೆ ಕಲತ ೪ ವರ್ಷದ ಸಾರ್ಥಕ ಪಯಣೊನು ತೆರಿಪಾಯೆರ್ . “ಕಾಲಿ ಒಂಜಿ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಗುಂಪುಡ್ ಉಂಡಾಯಿನ ನಮ್ಮ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೇವೆ ಇನಿ ಬೃಹತ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ಜಾತ್ರೆಯಾದ್ ರೂಪ ಪಡೆದ್ಂಡ್. ದೂರದ ಪರವೂರುಡು ಇತ್ತ್ಂಡಲಾ ತುಲು ಅಪ್ಪೆನ ಸೇವೆ ಮಲ್ಪುನ ಅವಕಾಶ, ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನಂಕ್ ಗೀತಾ ಲಕ್ಷ್ಮೀಶ್ ಅಕ್ಕೆನ ಮುತಾಲಿಕೆಡ್ ತಿಕ್ಕ್‌ದ್ಂಡ್. ನೂದೆರ್ದ್ ಜಾಸ್ತಿ ಬರಹಗಾರೆರೆನ್ ಗುರುತಿಸಾದ್, ಸ್ಪರ್ಧೆಲೆನ್ ನಡಪಾದ್, ಪತ್ರಿಕೆಲೆಡ್ ಬರವಣಿಗೆ ಪ್ರಕಟಿಸಾದ್, ಇನಿ ಮುಟ್ಟ 18 ಬೂಕುಲೆನ್ ಲೋಕಾರ್ಪಣೆ ಮಲ್ತಿನ ಪೆರ್ಮೆ ನoಕ್ಕುಂಡು. ಮುಂಬೈಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಮಾತ ಸಂಘ-ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ಬೊಕ್ಕ ಕಲಾಭಿಮಾನಿಲೆನ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹನೇ ನಮ್ಮ ಸಂಘಟನೆದ ಅಡಿಪಾಯ” ಪಂಡ್ದ್ ಭಾವುಕರಾದ್ ಸೊಲ್ಮೆ ಸಂದಾಯ ಮಲ್ತೆರ್.

ಮುಖ್ಯ ಗಣ್ಯೆರೆ ಇಚಾರಧಾರೆ:

ಡಾ. ದಿವಾಕರ್ ಟಿ. ಶೆಟ್ಟಿ ಇಂದ್ರಾಳಿ (ಗುರ್ಕಾರ್ಲು, ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಘ ಡೊಂಬಿವಲಿ): “ಕರಾವಳಿ ನಮ್ಮ ಪೆದ್ದಿನ ಅಪ್ಪೆ ಆಂಡ, ಡೊಂಬಿವಲಿ-ಮುಂಬೈ ನಮ್ಮನ್ ಸಾಂಕಿನ ಅಪ್ಪೆ. ಜನ್ಮಭೂಮಿ ಬುಡ್ದು ಬತ್ತ್ಂಡಲಾ ನಮ್ಮ ಬಾಸೆ, ಸಂಸ್ಕಾರನ್ ಮದಪರೆ ಬಲ್ಲಿ. ತುಲು ಬಾಸೆಗ್ ೮ನೇ ಪರಿಚ್ಛೇದದ ಸ್ಥಾನಮಾನ ತಿಕ್ಕೊಡು ಪನ್ಪಿನವು ಮಾತೆರೆನ ಹಕ್ಕಾದ್ ಉಂಡು.”

ವಕೀಲೆರ್ ರಾಮಣ್ಣ ಎಂ. ಭಂಡಾರಿ (ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮುಂಬೈ): “ತುಲು ಲಿಪಿನ್ ಕಲ್ಪಾವುನ ಬೊಕ್ಕ ದಾಖಲೀಕರಣ ಮಲ್ಪುನ ಬೇಲೆ ಗಟ್ಟಿಯಾದ್ ನಡಪೊಡು. ವಿಶ್ವಮಟ್ಟೊಡು ತುಲು ಬಾಸೆ ಬುಳೆಯೊಡು ಆಂಡ ಇಲ್ಲದ ಉಲಾಯಿ ೯೦% ತುಲು ಪಾತೆರುನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಒರಿವೊಡು.”

ಕುಂಟಿನಿ ಪ್ರಕಾಶ್ ಹೆಗಡೆ (ಸಂಪಾದಕೆರ್, ಛಾಯಾಕಿರಣ): “ತುಲು ಬೊಕ್ಕ ಕನ್ನಡ ರಡ್ಡ್‌ಲಾ ಒಂಜೇ ನಾಣ್ಯದ ರಡ್ಡ್ ಮೋನೆಲು . ಬೂಕುಲೆನ್ ಬರೆಪುನ ಮಾತ್ರ ಅತ್ತ್, ಜನಕುಲು ತುಲು ಬೂಕುಲೆನ್ ಓದುನ ಸಂಸ್ಕೃತಿನ್ ರೂಢಿ ಮಲ್ತೊನೊಡು.”

ಸಿಮಂತೂರು ಶಂಕರ್ ಶೆಟ್ಟಿ (ಮಾಜಿ ಗುರ್ಕಾರ್ಲು, ಆದಿಶಕ್ತಿ ಕನ್ನಡ ಸಂಘ ಮಾಜಿವಾಡ): “ತುಲು ಬಾಸೆದ ಶಕ್ತಿ ಪಂಡ ಅವು ಆದಿಶಕ್ತಿ. ನಂಕ್ ಸಮಾಜದ ಋಣ ಉಂಡು, ಅಂಚಾದ್ ಸಾಹಿತ್ಯ- ಕಲೆಕ್ ಬೆಂಬಲ ಕೊರ್ಪಿನ ನಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯ.”

ಅರುಣ್ ಎಸ್. ಶೆಟ್ಟಿ ಬೊಕ್ಕ ಹರೀಶ್ ಎಸ್. ಶೆಟ್ಟಿ ಪಡುಕುಡೂರು: ಮುಂಬೈಡ್ ತುಲು ಸಂಸ್ಥೆಲೆಗ್ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಕೊರ್ಪುನ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಬೊಕ್ಕ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರತಿಭೆಲೆನ್ ಮಿತ್ತ್ ಕನಪುನ ಜಬದಾರಿದ ಬಗ್ಗೆ ಪೊಲಬು ಕೊರಿಯೆರ್.

ಶ್ರೀಮತಿ ಉದಯ ಜೆ. ಶೆಟ್ಟಿ, ಶ್ರೀಮತಿ ಮಂಜುಳಾ ಎಸ್. ಶೆಟ್ಟಿ, ಶ್ರೀ ಜಯಂತ್ ಶೆಟ್ಟಿ ಬೊಕ್ಕ ಶ್ರೀ ಪ್ರಸನ್ನ ಎನ್. ಶೆಟ್ಟಿ: ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೂಟೊಲು ನರಮಾನಿಲೆನ ಸಂಬಂಧೊಲೆನ್ ಗಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪುಂಡು ಪನ್ಪಿನ ಅಭಿಪ್ರಾಯನ್ ಪಟ್ಟಿಯೆರ್.

ಕವಿಗೋಷ್ಠಿ, ಐಲೇಸಾ ಪದರಂಗಿತ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮಾನಾದಿಗೆ: ಹಿರಿಯ ಸಾಹಿತಿ ಶ್ರೀ ನಂದಳಿಕೆ ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿ ಮೆರೆನ ಗುರುಕಾರ್ಮೆಡ್, ಲಕ್ಷ್ಮೀನಾರಾಯಣ ರೈ ಹರೆಕಳ ಮೆರೆನ ನಿರ್ವಹಣೆಡ್ ನಡತಿನ ಪನಿ ಪರ್ಬ – ಕುಸಲ್ ಪನಿ ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಡ್ ಊರು-ಪರವೂರುದ ಸಾಹಿತಿಲು ಪಾಲ್ ಪಡೆದ್ ಪನಿ ಕಬಿತೆ ವಾಚನ ಮಲ್ತೆರ್.

‘ಐಲೇಸಾ’ ಬಳಗದ ಸೂರಿ ಮಾರ್ನಾಡ್, ದಿವಾಕರ್ ಇರುವತ್ತೂರು ಮೊಕಲ್ನ ನಿರ್ವಹನೆಡ್ ಕೀರ್ತಿ ಶೆಟ್ಟಿ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ವರಾ ಮಾರ್ನಾಡ್ ಮೊಕಲ್ನ ಪೊರ್ಲ ಸ್ವರಟ್ ತುಲು ಪದರಂಗಿತ ಲೇಸ್‌ಗ್ ಐಸಿರ ದಿಂಜಾoಡ್ .

ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕೊಗು ಶ್ರೀಮತಿ ಪ್ರಫುಲ್ಲ ದಿನೇಶ್ ಶೆಟ್ಟಿ ಮೆರೆನ ‘ಪೊಲ್ಲಕ್ಕೆನ ಅಜಕೆ’ (ಮುನ್ನುಡಿ: ಡಾ. ಪೂರ್ಣಿಮಾ ಶೆಟ್ಟಿ, ಬೆನ್ನುಡಿ: ಡಾ. ಮಾಲತಿ ಪೈ, ಕೃತಿ ಪರಿಚಯ: ಸೂರಿ ಮಾರ್ನಾಡ್) ಬೊಕ್ಕ ಶ್ರೀಮತಿ ಶೋಭಾ ಶಶಿಧರ್ ಶೆಟ್ಟಿ ನೆಲ್ಲಿದಡಿಗುತ್ತು ಮೆರೆನ ‘ಮಾಯದ ತುಡರ್’ (ಮುನ್ನುಡಿ: ಚಂದ್ರಹಾಸ ಸುವರ್ಣ, ಬೆನ್ನುಡಿ: ಡಾ. ಕರುಣಾಕರ್ ಶೆಟ್ಟಿ ಪಣಿಯೂರು, ಕೃತಿ.ಪರಿಚಯ: ಲಕ್ಷ್ಮೀನಾರಾಯಣ ರೈ ಹರೆಕಳ) ಕೃತಿಕ್ಲೆನ್ ಗಣ್ಯೆರ್ ಲೋಕಾರ್ಪಣೆ ಮಲ್ತೆರ್.

ತುಲುವೆರೆ ಕಲತ ಪದುಕೆರಾಯಿನ ರಂಗಕರ್ಮಿ, ಸಾಹಿತಿ ಶ್ರೀ ಎಚ್ಕೆ ನಯನಾಡು ಬೊಕ್ಕ ಸಾಹಿತಿ ಶ್ರೀಮತಿ ಕುಮುದಾ ಡಿ. ಶೆಟ್ಟಿ ಮೊಕಲೆಗ್ ‘ಕಲತ ಬೊಲ್ಲಿ’ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಕೊರ್ದು ತಮ್ಮನ ಬಲ್ಮನ ನಡತ್ಂಡ್.

ಶ್ರೀಮತಿ ಶೋಭಾ ಶೆಟ್ಟಿ ನೆಲ್ಲಿದಡಿಗುತ್ತು ಸೊಲ್ಮೆ ಸಂದಾಯ ಮಲ್ತೆರ್. ಎಚ್ಕೆ ನಯನಾಡು ಲೇಸ್‌ನ್ ಸುದಾರ್ತ್ ಕೊರಿಯೆರ್.



Related posts

ಸಿ ಎ ಪರೀಕ್ಷೆ ಫಲಿತಾಂಶ 2024 ಸ್ನೇಹ ಶಿವಪ್ಪ ಮೊಗವೀರ ಉತ್ತೀರ್ಣ

Mumbai News Desk

ವಿಶ್ವ ದೇವಾಡಿಗ ಮಹಾಮಂಡಳದ ಮಹಾಧಿವೇಶನದ ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಸಭೆ ಸಂಪನ್ನ

Mumbai News Desk

ಸೂರ್ಯಕಾಂತ್ ಜಯ ಸುವರ್ಣ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ‘ಮಂತ್ರಾಲಯ ಪರಿಮಳ’ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರದಾನ

Mumbai News Desk

ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಲೀನಕ್ಕೆ ಕೇಂದ್ರದ ಕಸರತ್ತು: ರಾಜ್ಯಗಳ ಹೂಡಿಕೆ ಗೊಂದಲದ ನಡುವೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಹೊಸ ಹೆಜ್ಜೆ

Mumbai News Desk

ಧನರಾಜ್ ಗಾಣಿಗ IBBFF ActiveFit IFBB MR UNIVERSE 2024 ಇಂಡಿಯಾ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆಫ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಸ್

Mumbai News Desk

ತಿರುಮಲದಲ್ಲಿ ವಿಜೃಂಭಣೆಯಿಂದ ನಡೆದ ಪುರಂದರ ದಾಸರ ಆರಾಧನ ಮಹೋತ್ಸವ

Mumbai News Desk