ಮುಂಬೈ ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆಯ ಇತ್ತೀಚಿನ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ನಡುವೆ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸತ್ಯ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಬಿಜೆಪಿಯ ರಿತು ತಾವ್ಡೆ ಅವರು ಮುಂಬೈನ ಹೊಸ ಮೇಯರ್ ಆಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಬಿಜೆಪಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಸಾಧನೆಯೇ ಸರಿ, ಆದರೆ ಅವರು ಬಿಜೆಪಿಯ ಮೊದಲ ಮೇಯರ್ ಎನ್ನುವ ವಾದ ಮಾತ್ರ ತಪ್ಪು. ಏಕೆಂದರೆ, ಬರೋಬ್ಬರಿ 43 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಬಿಜೆಪಿಯ ನಾಯಕರೊಬ್ಬರು ಮುಂಬೈನ ಮೇಯರ್ ಗದ್ದುಗೆಯನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿದ್ದರು.
ಆ ಹೆಮ್ಮೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಅಲ್ಲ, ಅವರು ಮೂಲತಃ ಕರ್ನಾಟಕದ ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಾರ್ಕೂರಿನವರಾದ ಡಾ. ಪ್ರಭಾಕರ್ ಪೈ. ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರಾಗಿದ್ದ ಇವರು 1982 ರಿಂದ 1983 ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂಬೈ ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆಯ ಮೇಯರ್ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಅಂದು ಜನತಾ ಪಕ್ಷದಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಬಿಜೆಪಿ ಹೊಸದಾಗಿ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಮುಂಬೈನಂತಹ ಮಹಾನಗರದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷದ ಬಾವುಟ ಹಾರಿಸಿದ ಕೀರ್ತಿ ಡಾ. ಪೈ ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ.
ಡಾ. ಪ್ರಭಾಕರ್ ಪೈ ಅವರು ಕೇವಲ ರಾಜಕಾರಣಿಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ದೀನದಲಿತರ ಬಗ್ಗೆ ಅಪಾರ ಕಾಳಜಿಯುಳ್ಳ ವೈದ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ಮುಂಬೈನ ಬಾಂದ್ರಾ-ಖಾರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದ ಇವರು, ಬಡವರಿಗೆ ಮತ್ತು ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಸಿಗಬೇಕೆಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅನೇಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದರು. 1968 ರಿಂದ 1984 ರವರೆಗೆ ಸತತವಾಗಿ ಕಾರ್ಪೊರೇಟರ್ ಆಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಇವರು, ಬಿಎಂಸಿಯ ಪ್ರಭಾವಿ ಸಮಿತಿಗಳಾದ ‘ಬೆಸ್ಟ್’ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿಯೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದರು.
ಇದೀಗ 2026 ರಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಮತ್ತು ಶಿವಸೇನೆ ಮೈತ್ರಿಕೂಟ ಅಧಿಕಾರ ಹಿಡಿದಿದ್ದು, ಬಿಜೆಪಿಯ ರಿತು ತಾವ್ಡೆ ಅವರು ಮೇಯರ್ ಆಗಿ ಹಾಗೂ ಶಿವಸೇನೆಯ ಸಂಜಯ್ ಘಾಡಿ ಅವರು ಉಪ ಮೇಯರ್ ಆಗಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಿತು ತಾವ್ಡೆ ಅವರು ಬಿಜೆಪಿಯ ಎರಡನೇ ಮೇಯರ್ ಆಗಿ ಇತಿಹಾಸ ಪುಟ ಸೇರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂಬೈನ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಮೂಲದ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರು ಮೊದಲೇ ಅಧಿಪತ್ಯ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬುದು ಕನ್ನಡಿಗರಿಗೆ ಹೆಮ್ಮೆಯ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಭಾಕರ್ ಪೈ ಯಾರು?
ಕರ್ನಾಟಕದವರಾದ ಡಾ. ಪ್ರಭಾಕರ್ ಪೈ ಉಡುಪಿಯ ಬಾರ್ಕೂರಿನ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರಾಗಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಅವರಿಗೆ ಸಮಾಜ ಸೇವೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಪಾರ ಆಸಕ್ತಿ ಇತ್ತು, ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಅವರು ಮುಂಬೈಗೆ ಬಂದರು. ಸಕಾಲಿಕ ಸಹಾಯದ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಗರ್ಭಿಣಿಯರು, ಮಲೇರಿಯಾ ಪೀಡಿತ ಯುವಕರು ಅಥವಾ ಅನಾರೋಗ್ಯ ಪೀಡಿತ ವೃದ್ಧರ ಸಾವುಗಳಿಂದ ಅವರು ವಿಚಲಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ದೀನದಲಿತರಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜವನ್ನು ಸಬಲೀಕರಣಗೊಳಿಸಲು ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿದರು. ಬಾಂದ್ರಾ-ಖಾರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅವರ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವೃತ್ತಿ ಬಹಳ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು.
ಡಾ. ಪೈ ಅವರು ಮೊದಲು 1968 ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಪೊರೇಟರ್ ಆಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ನಂತರ, ಅವರು 1968 ರಿಂದ 1984 ರವರೆಗೆ ಕಾರ್ಪೊರೇಟರ್ ಆಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಮತ್ತು ಅದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಅವರು 1982 ರಿಂದ 1983 ರವರೆಗೆ ಮೇಯರ್ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಇಷ್ಟು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಡಾ. ಪೈ ಅವರು ಬೆಸ್ಟ್ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿಯೂ ಪ್ರಮುಖ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.
